Zemsta (myśli)

Wprowadzenie

Jeśli spojrzeć na portale informacyjne w dzisiejszych czasach, wojna na Bliskim Wschodzie zajmuje dużo miejsca.

Prawdopodobnie słyszałeś o tym. Zwolennicy Hamasu najechali Izrael, strzelali i porywali cywilów.

Ludzie ci zaatakowali również festiwal młodzieżowy i zamordowali 260 osób w wieku od 20 do 40 lat.

To mnie zszokowało i nadal szokuje.

Teraz mówi się o zemście. Premier Izraela zapowiedział twarde działania przeciwko Hamasowi. "Każdy członek Hamasu jest martwy".

A teraz Strefa Gazy jest całkowicie zablokowana przez Izrael, bez elektryczności, bez wody, bez importu żywności. Nie wiem, jak wygląda sytuacja na granicy z Egiptem.

W Strefie Gazy mieszkają ponad dwa miliony ludzi, a prawie połowa z nich ma mniej niż 18 lat. Pod względem powierzchni Strefa Gazy nie jest nawet w połowie tak duża jak Hamburg.

W 2005 roku Izrael opuścił Strefę Gazy, ewakuował wszystkie tamtejsze osiedla i przekazał kontrolę władzom palestyńskim.

W 2006 r. Hamas wygrał wybory parlamentarne na terytoriach palestyńskich, po czym doszło do wojny domowej, w której Hamas wyparł Fatah ze Strefy Gazy. Od tego czasu Hamas rządzi Strefą Gazy, a Fatah rządzi autonomicznymi terytoriami na Zachodnim Brzegu.

Zawsze dochodziło do walk i ataków ze Strefy Gazy oraz izraelskich kontrataków.

Hamas bardzo często wykorzystywał cywilów jako tarcze, co z pewnością prowadziło do ofiar wśród ludności cywilnej podczas izraelskich kontrataków. Ponadto wiele surowców i zasobów importowanych do Strefy Gazy było również wykorzystywanych do produkcji rakiet i drążenia tuneli. Według Wikipedii, od 2012 roku do budowy tuneli wykorzystano ponad 60 000 ton betonu, który w rzeczywistości był przeznaczony do budowy budynków cywilnych.

Nawiasem mówiąc, w Strefie Gazy nie było wyborów od 2006 roku.

To było trochę informacji na temat tamtejszej sytuacji, prawdopodobnie większość z nich już znałeś.

Jak sobie z tym radzisz? Muszę przyznać, że czuję agresję, gdy to słyszę. Osobiście uważam, że Izrael ma rację. Rozumiem też myśli o zemście wyrażane przez różnych izraelskich polityków. Ale nie jest ważne, co ja myślę o tej sytuacji. Jestem daleko i nie mam żadnego wpływu na tamtejszą sytuację.

I nie powinno dziś chodzić o to, jakie działania powinni podjąć Izraelczycy. Nie mamy na to wpływu, a my, którzy jesteśmy daleko, nie powinniśmy wydawać osądów.

Spójrzmy raczej na nasz własny mały świat, w którym się poruszamy i na który mamy wpływ.

Jak osobiście radzimy sobie z takimi myślami o zemście?

Myśli o zemście w Biblii

W Biblii znajdujemy myśli o zemście. Istnieje lista tak zwanych psalmów zemsty (Psalm 35; 52; 55; 58; 59; 79; 109; 137). Niektóre z nich są skierowane przeciwko innym ludziom, którzy wyrządzili psalmiście krzywdę, np. Psalm 35:8; NL

Dlatego ich upadek nadejdzie niespodziewanie! Niech zostaną złapani w pułapki, które na mnie zastawili i zginą w nich!

Niektóre z tych psalmów proszą również o ochronę przed wrogiem, inne po prostu życzą im plagi, np. Psalm 55:16; NL:

Niech śmierć uderzy moich wrogów nieprzygotowanych; niech zejdą żywi do królestwa umarłych, bo zło mieszka w ich sercach.

Czasami pojawiają się także myśli o zemście na złych ludziach (Psalm 58:4-9; NL):

4 Ci niegodziwcy są urodzonymi grzesznikami; od urodzenia kłamią i idą własną drogą. 5 Są jadowici jak węże. Są jak głucha żmija, która zatyka uszy, 6 tak że nie słyszą fletów zaklinacza węży, choćby magik grał zręcznie. 7 O Boże, połam ich zęby i roztrzaskaj szczęki młodych lwów, o Panie! 8 Niech znikną jak woda wsiąkająca w ziemię. Gdy użyją swej broni, będzie ona bezużyteczna. 9 Wyschną jak ślimaki w upale; jak poronienie nie ujrzą słońca. 10 Bóg ich przegoni i wypędzi szybciej niż garnek na otwartym ogniu się nagrzewa.

Od czasu do czasu katastrofa jest również powiązana z naszymi własnymi błędami, np. w Psalmie 79, 6-8; NL

6 Niech Twój gniew wyładuje się na narodach, które nie chcą Cię uznać, i na królestwach, które nie wzywają Twego imienia. 7 Bo zniszczyli Twój lud, Izraela, i spustoszyli ziemię. 8 Nie licz winy naszych ojców przeciwko nam, ale zmiłuj się nad nami wkrótce, bo jesteśmy bardzo słabi.

Pragnienie zemsty łączy się tutaj z osobistym uznaniem grzechu i prośbą o przebaczenie. W Starym Testamencie nieszczęście Izraela było często spowodowane odwróceniem się od Boga. Dziś jednak nigdy nie pozwoliłbym sobie na taki osąd. Ogólnie rzecz biorąc, nie mogę przypisywać zewnętrznych nieszczęść niewłaściwemu zachowaniu ludzi, niezależnie od tego, czy jest to atak taki jak w Izraelu, czy klęska żywiołowa, na przykład w Afganistanie. Kiedy będziemy w niebie z Bogiem, być może z perspektywy czasu zrozumiemy lub rozpoznamy, jak to wszystko było ze sobą powiązane.

Istnieją również dwa psalmy zemsty, w których psalmista również życzy zła dzieciom złoczyńcy. Najgorszy z nich znajduje się w Psalmie 137:7-9; NL:

7 Panie, pamiętaj, co zrobili Edomici w dniu, w którym wojska babilońskie zdobyły Jerozolimę. Krzyczeli: "Zniszcz ją! Zrównaj ją z ziemią!" 8 Babilonie, ty sam zostaniesz zniszczony. Dobrze się ma ten, kto się na tobie mści za to, co nam uczyniłeś. 9 Ten, który roztrzaskuje twoje małe dzieci o skały, ma się dobrze!

Drżę, gdy czytam coś takiego. Niestety, mordowanie dzieci w takich wojnach nie było rzadkością, a nawet Izrael w tamtym czasie sam od czasu do czasu doświadczał czegoś podobnego. A w odwecie chcesz, aby druga osoba doświadczyła tego samego lub nawet trochę więcej.

Starotestamentowe "oko za oko, ząb za ząb" jest już ograniczeniem osobistej zemsty, aby nie wykraczać poza to, co się wycierpiało, a tym samym uruchamiać spiralę rosnącej zemsty.

Ocena myśli o zemście

Jak poradzić sobie z czymś takim?

Jeśli poczytać komentarze do tych psalmów o zemście, można znaleźć różne interpretacje.

Niektórzy twierdzą, że autorzy proroczo przewidują sąd Boży.

Inni piszą, że takie pragnienia zemsty były właściwe dla czasów Starego Testamentu, ale już nie dla Nowego.

Jeszcze inni interpretują, że psalmista opisuje to, na co zasługują grzesznicy, bez żadnego osobistego pragnienia zemsty. Uważam to stwierdzenie za nieco głupie.

Najbardziej prawdopodobne wydaje mi się to, że ci autorzy naprawdę to czuli i wyrazili to. Nie są to instrukcje do działania, ale prawdziwa ludzka natura jest również wielokrotnie ujawniana w tekście biblijnym, a pragnienie zemsty jest niestety jej częścią. Niemniej jednak psalmy te są również słowem Bożym, jeśli wierzymy w natchnienie Biblii przez Boga. Uczucia i osobowość autorów biblijnych są jednak często widoczne w tekście.

Jednak to, co staje się jasne we wszystkich tych, czasem dziwnych, stwierdzeniach, to fakt, że Bóg jest proszony o zemstę.

Zawsze wyobrażamy sobie Stary Testament jako brutalny, mściwy itp., ale nawet wtedy istniały przykazania, które wskazywały na inny kierunek, np. Księga Kapłańska 19:17-18; NL:

17 Nie miej w sercu nienawiści do żadnego człowieka, ale upomnij go, abyś nie ściągnął na siebie winy z jego powodu. 18 Nie mścij się na członku swego ludu ani nie miej do niego urazy, ale kochaj bliźniego swego jak siebie samego. Ja jestem Pan!

To dość proste. Ale jak radzić sobie z takimi myślami? Tutaj, przynajmniej w w.18, wydaje się, że ogranicza się to do naszych własnych ludzi, ale jest to wystarczająco trudne. Sąsiad jest blisko.

Radzenie sobie z myślami o zemście

Jak teraz sobie z tym poradzimy?

Chciałbym przyjrzeć się kilku wersetom z Listu do Rzymian 12. Werset 9 zaczyna się od ogólnych instrukcji dotyczących wspólnego życia w kościele w Liście do Rzymian 12:16-18; NL następnie następuje:

16 Żyjcie ze sobą w pokoju. Nie starajcie się być ważni, ale zwracajcie się do tych, którzy są mniej szanowani. I nie myśl, że wiesz wszystko! 17 Nie odpłacajcie złem za zło, ale starajcie się czynić dobrze wszystkim. 18 Czyńcie wszystko, co w waszej mocy, aby żyć w pokoju z innymi, na ile to możliwe.

Są to całkiem rozsądne stwierdzenia, które stanowią dobrą podstawę do wspólnego życia. Mało kto się z tym nie zgodzi.

Ale potem robi się ciekawie (w. 19-21):

19 Drodzy przyjaciele, nigdy się nie mścijcie, ale pomstę zostawcie gniewowi Bożemu. Albowiem napisano: "Ja sam dokonam pomsty, Ja sam odpłacę złemu" - mówi Pan. 20 Zamiast tego postępujcie tak, jak mówi Pismo: "Jeśli twój nieprzyjaciel jest głodny, nakarm go. Jeśli jest spragniony, daj mu pić, a zawstydzi się tego, co ci uczynił". 21 Nie daj się zwyciężyć złu, ale zło dobrem zwyciężaj.

Tutaj faktycznie znajdujemy związek z Psalmami Pomsty wspomnianymi wcześniej, a mianowicie, że Bóg jest odpowiedzialny za zemstę.

Zemsta i myśli o niej są tu najwyraźniej postrzegane jako coś normalnego, ale ty powinieneś trzymać się od tego z daleka. Wręcz przeciwnie, powinieneś nawet zrobić coś dobrego dla wroga.

Nie sądzę, że chodzi tu o naiwność wobec wroga, ale jeśli jest on w potrzebie, jeśli jest głodny i spragniony, to powinieneś mu pomóc.

W rzeczywistości wygląda to całkiem logicznie, ale nikt nie jest na tyle racjonalny, by po prostu zastosować ten tekst w praktyce. A wróg z pewnością nie będzie się wstydził w każdym przypadku, ale on też jest człowiekiem, a dobre rzeczy, których doświadcza, często nie przechodzą obok niego bez konsekwencji.

Dosłownie nie mówi się zawstydzony, ale:

"i zwalisz mu na głowę żarzące się węgle".

Jest to obraz, który jest łatwy do zrozumienia.

21 Nie daj się zwyciężyć złu, ale zło dobrem zwyciężaj.

W rzeczywistości jest to jeden z celów życia chrześcijanina i nie możemy tego zrobić na własną rękę. Nie możemy tak po prostu kontrolować naszych uczuć, potrzebujemy Jezusa Chrystusa i przemiany przez Niego, abyśmy mogli naprawdę oddać myśli o zemście i pragnienia zemsty Bogu i szukać dobra.

Ludzie są często uwięzieni i niewolni w myślach o zemście. A kiedy realizujesz zemstę, często powodujesz niechciane szkody uboczne.

Nasze umysły i nasze doświadczenia wiedzą o tym, ale bez Jezusa Chrystusa możemy pokonać te myśli tylko z trudem. Oczywiście wiąże się to z nauką przebaczania, tak jak doświadczyliśmy przebaczenia przez Jezusa Chrystusa. I to może być podstawą takiego zachowania.

Nie wiem, jak zastosować ten biblijny tekst na poziomie politycznym. Wystarczająco trudno jest mi zastosować go w życiu osobistym, więc nie będę proponował rozwiązań dla poważnych konfliktów politycznych, a zwłaszcza nie dla obecnych scenariuszy wojennych.

Podsumowanie

Pozwolę sobie podsumować:

Na wstępie przyjrzeliśmy się atakowi Hamasu na Izrael, który wywołał w wielu ludziach pragnienie zemsty. Spójrzmy jednak na obszar, w którym żyjemy i na który mamy wpływ: Jak radzimy sobie z myślami o zemście?
Przyjrzeliśmy się niektórym psalmom biblijnym dotyczącym zemsty. Znajdujemy w nich myśli o zemście na ludziach, którzy wyrządzili nam krzywdę, na złych ludziach w ogóle, a także rozszerzone życzenia zemsty na rodzinie złoczyńców.
Zemsta została również umieszczona w tych psalmach jako prośba do Boga.
Nawet według Starego Testamentu zemsta nie jest właściwym sposobem myślenia, ale można ją wyładować na Bogu.
Bóg deklaruje, że tylko On jest odpowiedzialny za zemstę, a naszą misją jest nawet pomaganie wrogowi w potrzebie.
Nie daj się zwyciężyć złu, ale zło dobrem zwyciężaj!